ภาษีมูลค่าเพิ่ม กรณีการออกใบเพิ่มหนี้หรือใบลดหนี้เนื่องจากอัตราแลกเปลี่ยน

บริษัทฯ ประกอบกิจการส่งออกสินค้าประเภทแชมพู สบู่เหลว สบู่ก้อน และของใช้ที่โรงแรม

จัดให้กับลูกค้าที่มาพักในโรงแรม รายละเอียดการขายสินค้าดังกล่าวมีดังต่อไปนี้

1. บริษัทฯ ขายสินค้าโดยการส่งออกให้แก่ผู้ซื้อในต่างประเทศ ซึ่งผู้ซื้อในต่างประเทศเป็น

ผู้สั่งซื้อมายังบริษัทฯ บริษัทฯ จะซื้อสินค้าจากผู้ขายในประเทศและส่งออกสินค้านั้นไปยังต่างประเทศใน

นามของบริษัทฯ เอง แต่เนื่องจากเป็นสินค้าที่มีการแข่งขันมาก การเสนอราคาสินค้าให้แก่ผู้ซื้อใน

ต่างประเทศจึงกำหนดอัตรากำไรขั้นต้นร้อยละ 1.5 ของราคา เอฟ.โอ.บี. การคำนวณราคาสินค้าตาม

อินวอยซ์ที่แจ้งไปยังผู้ซื้อในต่างประเทศเป็นเงินสกุลดอลลาร์สหรัฐ ผู้ซื้อในต่างประเทศจะชำระราคา

สินค้าโดยโอนเงินเข้าบัญชีของบริษัทฯ

2. ในช่วงปี 2539-2540 ประเทศไทยประสบปัญหาด้านการเงินอย่างรุนแรง ผู้ขายใน

ประเทศและบริษัทฯ ได้ตกลงทำสัญญาซื้อขายสินค้าเป็นเงินตราต่างประเทศ โดยมีข้อตกลงว่า ในวันส่ง

ของ ผู้ขายในประเทศออกใบส่งของโดยใช้อัตราแลกเปลี่ยนตามที่ตกลงกัน 25 บาท ต่อ 1 ดอลลาร์

สหรัฐ เมื่อบริษัทฯ ได้รับชำระค่าสินค้าจากผู้ซื้อในต่างประเทศแล้วก็จะชำระค่าสินค้าให้แก่ผู้ขายใน

ประเทศ อัตราแลกเปลี่ยน ณ วันชำระเงินเป็นเท่าใด ผู้ขายในประเทศจะออกใบเพิ่มหนี้หรือใบลดหนี้ให้

แก่บริษัทฯ ต่อไป

3. บริษัทฯ ยื่นแบบ ภ.พ.30 แสดงยอดขายจากการส่งออกสินค้าซึ่งได้รับสิทธิเสียภาษี

มูลค่าเพิ่มในอัตราร้อยละ 0 ทำให้บริษัทฯ มีภาษีมูลค่าเพิ่มชำระไว้เกิน จึงได้ขอคืนภาษีมูลค่าเพิ่ม

4. บริษัทฯ ขอทราบว่า

(ก) บริษัทฯ สามารถนำใบเพิ่มหนี้หรือใบลดหนี้ มาถือเป็นต้นทุนขายของบริษัทฯ ได้

หรือไม่และมีสิทธินำภาษีมูลค่าเพิ่มตามใบเพิ่มหนี้ไปถือเป็นภาษีซื้อได้หรือไม่

(ข) บริษัทฯ เป็นผู้ประกอบการส่งออกสินค้าหรือให้บริการจัดซื้อสินค้าให้แก่ผู้ซื้อใน

ต่างประเทศ

1. ถ้าปรากฏข้อเท็จจริงว่า บริษัทฯ เป็นผู้ดำเนินพิธีการศุลกากรและมีชื่อในใบขนสินค้า

ขาออกประกอบกับแนวทางปฏิบัติสำหรับการส่งออก ซึ่งผู้ประกอบการจดทะเบียนได้รับสิทธิเสีย

ภาษีมูลค่าเพิ่มในอัตราร้อยละ 0 ตามมาตรา 80/1 แห่งประมวลรัษฎากร ตามคำสั่งกรมสรรพากร ที่

ป.33/2536 เรื่อง การส่งออกสินค้า ซึ่งผู้ประกอบการจดทะเบียน ได้รับสิทธิเสียภาษีมูลค่าเพิ่มในอัตรา

ร้อยละ 0 ลงวันที่ 24 มิถุนายน พ.ศ. 2536 บริษัทฯ ย่อมได้รับสิทธิเสียภาษีมูลค่าเพิ่มในอัตราร้อยละ

0 ตามมาตรา 80/1 แห่งประมวลรัษฎากร

2. กรณีบริษัทฯ และผู้ขายในประเทศได้ตกลงซื้อขายสินค้าเป็นเงินตราต่างประเทศ โดยมี

ข้อตกลงการชำระเงินค่าสินค้าว่า ถ้าอัตราแลกเปลี่ยน ณ วันชำระค่าสินค้าเปลี่ยนแปลงไป ให้ผู้ขายใน

ประเทศออกใบเพิ่มหนี้หรือใบลดหนี้เนื่องจากการเปลี่ยนแปลงอัตราแลกเปลี่ยนได้ ผู้ขายในประเทศและ

บริษัทฯ ต้องดำเนินการดังนี้

(1) ภาษีมูลค่าเพิ่ม

ผู้ขายในประเทศต้องออกใบกำกับภาษีตามมาตรา 86/4 แห่งประมวลรัษฎากร

โดยแสดงมูลค่าของสินค้าและจำนวนภาษีมูลค่าเพิ่มเป็นหน่วยเงินตราไทยโดยให้ใช้อัตราแลกเปลี่ยน

เงินตราตามอัตราอ้างอิงประจำวันที่ธนาคารแห่งประเทศไทยประกาศไว้เป็นอัตราแลกเปลี่ยนใน

การคำนวณเงินตราต่างประเทศเป็นเงินตราไทยของวันถัดไปตามมาตรา 9 แห่งประมวลรัษฎากร และ

ต่อมาถ้าอัตราแลกเปลี่ยนได้เปลี่ยนแปลงไปไม่ว่าเพิ่มขึ้นหรือลดลง ผู้ขายในประเทศไม่ต้องยกเลิก

ใบกำกับภาษีฉบับเดิมและออกใบกำกับภาษีฉบับใหม่ให้แก่บริษัทฯ เนื่องจากไม่ใช่กรณีการออกใบกำกับภาษี

ที่มีข้อความไม่ถูกต้องหรือไม่สมบูรณ์ในส่วนที่เป็นสาระสำคัญตามหลักเกณฑ์และเงื่อนไขที่อธิบดี

กรมสรรพากรกำหนดตามมาตรา 82/5 (2) แห่งประมวลรัษฎากร และไม่มีสิทธิออกใบเพิ่มหนี้หรือ

ใบลดหนี้ตามมาตรา 86/9 และมาตรา 86/10 แห่งประมวลรัษฎากร เนื่องจากการเปลี่ยนแปลง

อัตราแลกเปลี่ยนเงินตราดังกล่าวไม่ใช่เหตุการณ์ที่เกิดขึ้นตามมาตรา 82/9 และมาตรา 82/10 แห่ง

ประมวลรัษฎากร ดังนั้น กรณีผู้ขายในประเทศออกใบเพิ่มหนี้หรือใบลดหนี้ตามข้อเท็จจริงดังกล่าว จึงไม่

เข้าลักษณะเป็นใบเพิ่มหนี้ตามมาตรา 86/9 และใบลดหนี้ตามมาตรา 86/10 แห่งประมวลรัษฎากร

บริษัทฯ ไม่มีสิทธินำภาษีมูลค่าเพิ่มตามใบเพิ่มหนี้ไปถือเป็นภาษีซื้อในการคำนวณภาษีมูลค่าเพิ่ม และไม่มี

สิทธินำภาษีมูลค่าเพิ่มตามใบลดหนี้ไปหักออกจากภาษีซื้อในการคำนวณภาษีมูลค่าเพิ่ม

(2) ภาษีเงินได้นิติบุคคล

ในกรณีผู้ขายในประเทศออกใบเพิ่มหนี้หรือใบลดหนี้ที่ไม่ถูกต้องตามมาตรา 86/9

และมาตรา 86/10 แห่งประมวลรัษฎากร ถือเป็นเอกสารทางบัญชีของผู้ขายในประเทศและบริษัทฯ ถ้า

ข้อเท็จจริงปรากฏว่า บริษัทฯ จ่ายเงินตามใบเพิ่มหนี้ให้แก่ผู้ขายในประเทศ หรือได้รับเงินตามใบลดหนี้

จากผู้ขายในประเทศ ตามข้อตกลงการซื้อสินค้าตามข้อเท็จจริงดังกล่าว บริษัทฯ ย่อมมีสิทธินำจำนวนเงิน

ค่าสินค้าตามใบเพิ่มหนี้หรือใบลดหนี้ไปถือเป็นส่วนหนึ่งของต้นทุนขายได้